Başta kişinin kendisi olmak üzere kişinin birlikte yaşadığı insanlar için de ciddi bir problem olan DEHB; erken teşhis edildiğinde olumlu sonuçlar alınmaktadır. Çocukluk döneminde teşhis edilmesi durumunda çocuğun bakımını yapan ve eğitimini veren kişilerin bilinçli tutumları sayesinde olumluya çevrilen dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun 3 temel özelliği vardır. DEHB olan kişiler dikkat bozukluğu yaşarlar. Bu kişiler her ne olursa olsun bir uğraşta üzün süre dikkatlerini toparlayamaz ve dağınıklık yaşarlar. Bu sebeple yaptıkları işlerde- özellikle sınavlarda- dikkatlerini toparlayamadıklarından başarısızlık yaşarlar. DEHB olan kişilerin bir diğer özelliği ise aşırı hareketli (hiperaktif) olmalarıdır. Aslında her çocuğun hareketli olması beklenir. Ancak hiperaktivite denince yaşıtlarına oranla çok daha hareketli çocuklar düşünülmelidir. Bu çocuklar aileleri tarafından “düz duvara tırmanıyor” şeklinde tanımlanırlar. Hiperaktivite 3-6 yaş arası çocuklarda daha belirgindir. DEHB’li çocuklar yerlerinde duramazlar, sürekli olarak oradan oraya koştururlar. Zorunlu olarak oturmaları gereken durumlarda ise bedenleri sürekli hareket halindedir (elleri ayakları kıpır kıpırdır). Yaşın ilerlemesi ile beraber hiperaktivitede azalma olması beklenir. Bir başka belirgin özellikleri ise dürtüsellik‘tir. DEHB’li çocuklar; dürtülerine engel olamazlar. istedikleri şeye bir anda sahip olmak isterler ve bunu sağlayamayınca öfke nöbetleri geçirirler. Sonucun ne olacağını düşünmeden akılarına gelen şeyi anında uygulamak isterler ki bu da ciddi uyum problemlerini beraberinde getirir.
DEHB olan çocuklarda bu 3 temel özellik farklı şekillerde görülebilir. Bu noktada ailelerin çocuklarında Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olup olmadığını tespit etmek ve bir uzman desteği almak için aşağıdaki belirtilere dikkat etmeleri gerekir.
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Belirtileri
– Çoğunlukla elleri ayakları kıpır kıpırdır ve oturduğu yerde kıpırdanıp durur.
– Çoğu zaman hareket halindedir, koşuşturur, yükseklere tırmanır.
– Oturması istendiğinde, oturduğu yerde bir müddet kalmakta güçlük çeker.
– Dikkati konu dışı uyaranlarla çabuk dağılır.
– Zihinsel çabayı gerektiren ders dinleme, ders çalışma, okuma ve yazma görevlerinden kaçar.
– Ödevlerde ve sınavlarda dikkatsizce hatalar yapar.
– Sabırsızdır, sırasını beklemekte güçlük geçer
– Kendisiyle konuşulduğunda sanki dinlemiyormuş izlemini verir.
– Sakin ve gürültüsüz biçimde oynamakta zorluk çeker
– Verilen yönerge ve ödevleri yapmakta zorlanır, bu işi tamamlamadan diğerine geçer
– Çok konuşur, sık sık başkalarının sözünü keser ve lafa girer.
– Çabuk unutur, sık eşya kaybeder.
– Çoğu zaman sonuçlarını düşünmeden tehlikeli işlere girer
